K. Bartosiak
2026.1.1Analiza i Egzystencja
Abstract
Śmierć i skończoność stanowiły dla egzystencjalistów, w tym także dla Simone de Beauvoir, ważną charakterystykę kondycji ludzkiej. Określając ludzką aktywność jako odsłanianie świata (nadawanie mu sensu), filozofka spełniała to zadanie poprzez akt pisania. Temat śmierci w jej pracach pojawiał się często, zaś jej pamiętniki uznać można za przykład (auto)tanatografii. Bycie świadkinią czyjegoś umierania zmuszało ją do kontemplacji skończoności, co pozwala wyłuskać z jej prac pewną filozoficzną koncepcję śmierci, opartą z jednej strony na buncie i strachu przed śmiercią (śmierć jako „skandal”, „wypadek”, „naruszenie”), z drugiej – na uldze, że jesteśmy śmiertelni (śmierć jako nadająca sens całokształtowi życia człowieka). Strach przed śmiercią jest zjawiskiem naturalnym, jednak uporczywe przerażenie staje się obsesją, którą na punkcie finalności przejawiała sama Beauvoir. Źródłem tej obsesji było doświadczenie opresji, dyskryminacji zarówno ze względu na płeć, jak i na wiek. Ostatecznie jednak egzystencjalistka proponuje postawę heroicznej afirmacji wobec śmierci, podpowiada także sposoby, na jakie możemy pokonać strach i zaakceptować własną skończoność.
Citation format
BARTOSIAK, K. The scandal of death: Simone de beauvoir on human finitude. Analiza i Egzystencja, 2026, 73: 95–121.