Simone de Beauvoir and SartreFrench Literature and CriticismPhenomenology and Existential Philosophy

K. Bartosiak

2026.1.1Analiza i Egzystencja

DOI: 10.18276/aie.2026.73-04

Abstract

Śmierć i skończoność stanowiły dla egzystencjalistów, w tym także dla Simone de Beauvoir, ważną charakterystykę kondycji ludzkiej. Określając ludzką aktywność jako odsłanianie świata (nadawanie mu sensu), filozofka spełniała to zadanie poprzez akt pisania. Temat śmierci w jej pracach pojawiał się często, zaś jej pamiętniki uznać można za przykład (auto)tanatografii. Bycie świadkinią czyjegoś umierania zmuszało ją do kontemplacji skończoności, co pozwala wyłuskać z jej prac pewną filozoficzną koncepcję śmierci, opartą z jednej strony na buncie i strachu przed śmiercią (śmierć jako „skandal”, „wypadek”, „naruszenie”), z drugiej – na uldze, że jesteśmy śmiertelni (śmierć jako nadająca sens całokształtowi życia człowieka). Strach przed śmiercią jest zjawiskiem naturalnym, jednak uporczywe przerażenie staje się obsesją, którą na punkcie finalności przejawiała sama Beauvoir. Źródłem tej obsesji było doświadczenie opresji, dyskryminacji zarówno ze względu na płeć, jak i na wiek. Ostatecznie jednak egzystencjalistka proponuje postawę heroicznej afirmacji wobec śmierci, podpowiada także sposoby, na jakie możemy pokonać strach i zaakceptować własną skończoność.

Citation format

BARTOSIAK, K. The scandal of death: Simone de beauvoir on human finitude. Analiza i Egzystencja, 2026, 73: 95–121.