Erken Dönem Uyumsuz Şemalardan İlişki Doyumuna: Romantik Mükemmeliyetçiliğin Aracı Rolü

Beliren yetişkinlik, ergenlik ile yetişkinlik arasında, kimlik gelişimi ve yakın ilişkiler açısından kritik bir geçiş dönemidir. Bu dönemde romantik ilişkiler, bireyin kimlik arayışının ve duygusal yakınlık kurma ihtiyacının yoğunlaştığı temel bir gelişimsel alan olarak öne çıkmaktadır. Bu dönemde romantik ilişkilerde doyum, psikolojik iyilik halinin önemli göstergelerinden biridir. İlişki doyumunu olumsuz etkileyebilecek faktörlerden biri olan romantik mükemmeliyetçilik, bireyin romantik ilişkilerinde hem kendisine hem de partnerine yönelik yüksek beklentiler taşımasıyla karakterizedir. Bu yüksek beklentiler, bireylerin erken dönemde deneyimledikleri ilişkilerin kalitesi ve buna bağlı olarak oluşan temel inanç sistemleriyle de ilişkili olabilmektedir. Çocukluk döneminde oluşan ve yaşam boyu tekrar eden erken dönem uyum bozucu şemalar, romantik ilişkilerde doyumun önemli yordayıcılarından biridir. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı, beliren yetişkinlik dönemindeki bireylerde erken dönem uyum bozucu şemalar ile ilişki doyumu arasındaki ilişkide romantik mükemmeliyetçiliğin aracı rolünü incelemektir. Çalışmaya romantik ilişkisi bulunan 257 kişi gönüllü olarak katılmıştır. Ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile araştırmaya dahil olan katılımcılar Young Şema Ölçeği Kısa Form-3, Romantik İlişkilerde Mükemmeliyetçilik Ölçeği ve İlişki Doyumu Ölçeğini yanıtlamışlardır. Yol analizi bulguları, kopukluk–reddedilme ve zedelenmiş sınırlar–yüksek standartlar şema alanlarının romantik mükemmeliyetçilik aracılığıyla ilişki doyumunu yordadığını, buna karşın zedelenmiş otonomi–diğerleri yönelimlilik alanının anlamlı bir etkisinin olmadığını göstermiştir. Sonuçlar, erken dönem uyum bozucu şemaların romantik mükemmeliyetçilik aracılığıyla ilişki doyumunu etkileyebileceğine işaret etmiş ve bu ilişkilerin anlaşılmasının hem kuramsal hem de uygulamalı çalışmalara ışık tutabileceğini ortaya koymuştur.