QARIN BOŞLUĞU ORQANLARININ ODLU SİLAHLA ZƏDƏLƏNMƏSİNİN ULTRASONOQRAFİK VƏ RENTGENOLOJİ DİAQNOSTİKASI

В статье представлены результаты рентгенографического и ультразвукового исследований в диагностике 128 повреждений органов брюшной полости во время огнестрельных ранениях у 71 пациента. При огнестрельных ранениях живота значительно чаще (р<0,001) повреждалась тонкая и толстая кишка, затем печень, почки, желудок, селезенка и мочевой пузырь. Диагностика повреждений полых органов рентгенологически осуществлялась достоверно (р<0,001) чаще, чем паренхиматозных органов. Свободный газ в брюшной полости и забрюшинном пространстве выявлен в 83 случаев – из них рентгенологически был диагностирован в 76 (91,6±3,0%), при УЗИ – в 54 (65,1±5,2%) случаев (р<0,001), свободная жидкость был обнаружен в 34 случаев, из них рентгенологически был диагностирован в 11 (32,4±8,0%), при УЗИ в 32 (94,1±4,0%) случаев (p<0,001), соответственно. Məqalədə 71 xəstədə odlu silahla yaralanma zamani qarın boşluğu orqanlarında törənmiş 128 zədələnmənin diaqnostikasında ultrasəs və rentgenoloji tədqiqat metodlarının nəticələri təqdim edilmişdir. Qarın boşluğunun güllə yaraları ilə nazik və yoğun bağırsaqlar daha tez-tez zədələnir (p<0,001), sonrakı yerləri qaraciyər, böyrəklər, mədə, dalaq və sidik kisəsi zədələnmələri tutur. Qarın boşluğu orqanlarınin zədələnməsinin rentgenoloji diaqnostikası parenximal orqanlara nisbətən daha tez-tez etibarlı nəticə vermişdir (P<0,001). Qarın boşluğunda və retroperitoneal boşluqda sərbəst qaz cəmi 83 zədələnmə halında – onlardan rentgenoqrafiya ilə 76 (91,6±3,0%), ultrasəs müayinəsi ilə 54 (65,1±5,2%) zədələnmə halında (p<0,001), sərbəst maye cəmi 34 halda zədələnmə sahəsində olmuşdur. Onlardan 11 (32,4±8,0%) halda sərbəst maye rentgenoqrafiya ilə və 32 (94,1±4,0%) halda (p<0,001) ultrasəs müayinəsi ilə aşkar edilmişdir. The article presents the findings of X-ray and ultrasound examinations conducted to diagnose 128 abdominal organ injuries resulting from gunshot wounds in 71 patients. Gunshot wounds to the abdomen predominantly affected the small and large intestines (P<0.001), followed by the liver, kidneys, stomach, spleen, and bladder. The X-ray diagnosis of abdominal organ injuries was carried out with a significantly higher degree of reliability (P<0.001) compared to parenchymal organ injuries. The presence of free gas in the abdominal cavity and retroperitoneal space was observed in 83 cases, and it was diagnosed radiographically in 76 (91.6±3.0%) instances, while ultrasonographically in 54 (65.1±5.2%) instances (P<0.001). Free fluid was detected in 34 cases, and it was diagnosed radiographically in 11 (32.4±8.0%) instances, while ultrasonographically in 32 (94.1±4.0%) instances (P<0.001).Summary. The article presents the findings of X-ray and ultrasound examinations conducted to diagnose 128 abdominal organ injuries resulting from gunshot wounds in 71 patients. Gunshot wounds to the abdomen predominantly affected the small and large intestines (P<0.001), followed by the liver, kidneys, stomach, spleen, and bladder. The X-ray diagnosis of abdominal organ injuries was carried out with a significantly higher degree of reliability (P<0.001) compared to parenchymal organ injuries. The presence of free gas in the abdominal cavity and retroperitoneal space was observed in 83 cases, and it was diagnosed radiographically in 76 (91.6±3.0%) instances, while ultrasonographically in 54 (65.1±5.2%) instances (P<0.001). Free fluid was detected in 34 cases, and it was diagnosed radiographically in 11 (32.4±8.0%) instances, while ultrasonographically in 32 (94.1±4.0%) instances (P<0.001).